کد خبر: ۱۳۳۸۹۴
تاریخ انتشار: ۰۲ دی ۱۳۹۷ - ۱۸:۰۵
printنسخه چاپی
sendارسال به دوستان
باز نشر
دعا و درخواست از خداوند متعال یک شیوه موثر و عاجل برای ارتباط با خالق و پروردگار است و موجبات کمال و ترقی انسان را فراهم می‌کند.


مقدمه
دعا و درخواست از خداوند متعال یک شیوه موثر و عاجل برای ارتباط با خالق و پروردگار است و موجبات کمال و ترقی انسان را فراهم می‌کند. نفس دعا کردن فارغ از بحث نحوه یا زمان اجابت آن، یک رزق و نعمت و فضل بزرگی است که خداوند به دعا کننده می‌دهد. وقتی انسان موفق به دعا کردن می‌شود، باید شاکر خداوند باشد که توفیق آن را به او داده است. از طرف دیگر، خداوند به کسی که دعا نمی‌کند توجهی نمی‌کند. قُلْ ما يَعْبَؤُا بِكُمْ رَبِّي لَوْلا دُعاؤُكُم‏ ... (فرقان/77، بگو پروردگارم براى شما ارج و قربی قائل نيست اگر دعاى شما نباشد). البته برای آنکه دعاهایمان تا حد بالایی در مسیر تکامل و رشد ما باشند، بهتر است به زبان ائمه اطهار (ع) و قرآن دعا کنیم. در واقع، اینگونه دعاها مسیر زندگی و تمایلات ما را جهت‌دهی می‌کنند و به اجابت هم نزدیکتر هستند. در این نوشته، آیات قرآنی که ظاهر دعاگونه دارند بصورت دسته‌بندی شده ارائه می‌گردند. خوب است در قنوت هر کدام از نمازهایمان، یکی دو عدد از این دعاها را قرائت نماییم.

1- خانواده خوب
خانواده اعم از پدر و مادر و همسر و فرزندان، هسته اصلی زندگی سعادتمندانه در دنیا و آخرت می‌باشد. خانواده خوب و سالم و دینی، مایه آرامش و خوشی در دنیا است و نیز زمینه‌ساز ارتقاء معنوی و کمال انسان و مالا آسایش و خوشی در آخرت می‌باشد. از همین رو، باید انسان در مورد همسر، فرزندان و والدین خود دست به دعا بردارد. در این مقوله دعاهای زیر در قرآن مطرح شده‌اند:
1-1 والدین: طبق آیات قرآن، برای والدین خود رحمت الهی در دنیا و آخرت را می‌طلبیم:
* ... وَ قُلْ رَبِّ ارْحَمْهُمَا كَمَا رَبَّيانِي صَغِيرًا (اسراء/24، و بگو پروردگارا همان‌گونه که آنها مرا در کوچکي تربيت کردند، آنها را مشمول رحمتت قرار بده).
* رَبَّنَا اغْفِرْلِي وَ لِوَالِدَي وَ لِلْمُؤْمِنِينَ يوْمَ يقُومُ الْحِسَابُ (ابراهيم/41، پروردگارا من و پدر و مادرم و همه مؤمنان را در آن روز که حساب برپا مي‌شود، بيامرز).
2-1 فرزندان: طبق آیات قرآن، از خداوند فرزندان و نسلی پاک و طیب، صالح، برپا کننده نماز و تسلیم فرمان خدا می‌طلبیم.
* ... رَبِّ هَبْ لِي مِنْ لَدُنْكَ ذُرِّيةً طَيبَةً إِنَّكَ سَمِيعُ الدُّعَاءِ (آل‌عمران/38، پروردگارا از جانب خود فرزند پاکيزه‌اي به من عطا فرما، که تو دعا را مي‌شنوي).
* رَبِّ هَبْ لِي مِنَ الصَّالِحِينَ (صافات/100، پروردگارا به من از صالحان ببخش).
* رَبِّ اجْعَلْنِي مُقِيمَ الصَّلَاةِ وَ مِنْ ذُرِّيتِي رَبَّنَا وَ تَقَبَّلْ دُعَاءِ (ابراهيم/40، پروردگارا من و نیز از فرزندانم را برپا کننده نماز قرار ده، پروردگارا دعاي مرا بپذير).
* رَبَّنَا وَاجْعَلْنَا مُسْلِمَينِ لَكَ وَ مِنْ ذُرِّيتِنَا أُمَّةً مُسْلِمَةً لَكَ وَ أَرِنَا مَنَاسِكَنَا وَ تُبْ عَلَينَا إِنَّكَ أَنْتَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ (بقره/128، پروردگارا ما را تسليم فرمان خود قرار ده و از نسل ما امتي که تسليم فرمانت باشند، به وجود آور و طرز عبادتمان را به ما نشان ده و توبه ما را بپذير که تو توبه‌پذير و مهرباني).
3-1 همسر و فرزندان: طبق آیات قرآن، از خداوند استدعا می‌کنیم تا همسر و فرزندانمان با تقوا باشند و روشنی چشم ما گردند.
* ... رَبَّنَا هَبْ لَنَا مِنْ أَزْوَاجِنَا وَ ذُرِّياتِنَا قُرَّةَ أَعْينٍ وَاجْعَلْنَا لِلْمُتَّقِينَ إِمَامًا (فرقان/74، و کساني که مي‌گويند پروردگارا از همسران و فرزندانمان مايه روشني چشم ما قرارده و ما را براي پرهيزگاران پيشوا گردان).

2- دوری از عذاب جهنم
جهنم جایگاه و بازگشت بسیار بد و خوارکننده‌ای است (وَ بِئْسَ الْمِهَادُ، وَ بِئْسَ الْمَصِيرُ). بنابراین جا دارد همواره نگران باشیم و از اینکه آتش جهنم را تجربه کنیم به خدا پناه ببریم. خوب است با قرائت بعضی از دعاهای قرآنی از خداوند بخواهیم تا ما را از عذاب جهنم دور کند. این آیات عبارتند از:
* ... رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيا حَسَنَةً وَ فِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ (بقرة/201، پروردگارا به ما در دنيا حسنه عطا کن و در آخرت نيز حسنه مرحمت فرما و ما را از عذاب آتش نگاه دار).
* ... رَبَّنَا إِنَّنَا آمَنَّا فَاغْفِرْلَنَا ذُنُوبَنَا وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ (آل‌عمران/16، پروردگارا ما ايمان آورده‌ايم پس گناهان ما را بيامرز و ما را از عذاب آتش، نگاهدار).
* ... رَبَّنَا اصْرِفْ عَنَّا عَذَابَ جَهَنَّمَ إِنَّ عَذَابَهَا كَانَ غَرَامًا (فرقان/65، پروردگارا عذاب جهنم را از ما برطرف گردان که عذابش سخت و پر دوام است).
* رَبَّنَا وَ آتِنَا مَا وَعَدْتَنَا عَلَى رُسُلِكَ وَ لَاتُخْزِنَا يوْمَ الْقِيامَةِ إِنَّكَ لَاتُخْلِفُ الْمِيعَادَ (آل‌عمران/194، پروردگارا آنچه را به وسيله پيامبرانت به ما وعده فرمودي، به ما عطا کن و ما را در روز قیامت رسوا مگردان همانا تو هيچگاه از وعده خود تخلف نمي‌کني).

3- آمرزش گناهان
گناهان ما وزر و وبال ما هستند و همچون طوقی سنگین بر گردن ما سنگینی می‌کنند و مانع از رسیدن ما به تعالی و کمال و بندگی خداوند می‌شوند. بنابراین می‌بایستی در هر لحظه از زندگی استغفار کنیم و از خداوند طلب غفران و مغفرت کنیم. بعضی دعاهای قرآنی در این زمینه بسیار گویا و بلند هستند.
* ... رَبَّنَا فَاغْفِرْلَنَا ذُنُوبَنَا وَ كَفِّرْ عَنَّا سَيئَاتِنَا وَ تَوَفَّنَا مَعَ الْأَبْرَارِ (آل‌عمران/193، پروردگارا گناهان ما را ببخش و بدي‌هاي ما را بپوشان و ما را با نيکان بميران).
* ... رَبَّنَا ظَلَمْنَا أَنْفُسَنَا وَ إِنْ لَمْ تَغْفِرْلَنَا وَ تَرْحَمْنَا لَنَكُونَنَّ مِنَ الْخَاسِرِينَ (اعراف/23، پروردگارا ما به خويشتن ستم کرديم و اگر ما را نبخشي و بر ما رحم نکني، از زيانکاران خواهيم بود).
* ... رَبَّنَا اغْفِرْلَنَا ذُنُوبَنَا وَ إِسْرَافَنَا فِي أَمْرِنَا وَ ثَبِّتْ أَقْدَامَنَا وَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ (آل‌عمران/147، پروردگارا گناهان ما را ببخش و از زیاده‌روي‌هاي ما در کارها چشم‌پوشي کن قدمهاي ما را استوار بدار و ما را بر جمعيت کافران، پيروز گردان).
* ... رَبَّنَا آمَنَّا فَاغْفِرْلَنَا وَارْحَمْنَا وَ أَنْتَ خَيرُ الرَّاحِمِينَ (مؤمنون/109، پروردگارا ما ايمان آورديم ما را ببخش و بر ما رحم کن و تو بهترين رحم کنندگاني). وَ قُلْ رَبِّ اغْفِرْ وَ ارْحَمْ وَ أَنْتَ خَيرُ الرَّاحِمِينَ (المؤمنون/118، و بگو پروردگارا مرا ببخش و رحم کن و تو بهترين رحم کنندگاني).
آیه بعدی غفران الهی را هم برای خودمان و هم برای برادران دینی می‌طلبد و به ما یاد می‌دهد که نسبت به آنها دشمنی و کینه نداشته باشیم.
* ... رَبَّنَا اغْفِرْلَنَا وَ لِإِخْوَانِنَا الَّذِينَ سَبَقُونَا بِالْإِيمَانِ وَ لَاتَجْعَلْ فِي قُلُوبِنَا غِلًّا لِلَّذِينَ آمَنُوا رَبَّنَا إِنَّكَ رَءُوفٌ رَحِيمٌ (حشر/10، پروردگارا ما و برادرانمان را که در ايمان بر ما پيشي گرفتند بيامرز و در دلهايمان کينه‌اي نسبت به مؤمنان قرار مده پروردگارا تو مهربان و رحيمي).

4- هدایت الهی
هدایت الهی همچون اکسیژن لازمه حیات طیبه دنیوی و اخروی انسان مومن است. بی‌دلیل نیست کر هر روز حداقل ده بار واجب است تا دعا کنیم خدا ما را به راه مستقیم هدایت کند. اهْدِنَا الصِّرَاطَ الْمُسْتَقِيمَ. البته برای آنکه هدایت الهی بطور مستمر در زندگی ما تداوم داشته باشد، لازم است تا قلبمان از مسیر حق منحرف نشود. استقامت قلب در مسیر حق نیز مستلزم آن است که اولا از وسوسه‌های شیطان دور باشیم، ثانیا دارای حکمت و معرفت نسبت به حقایق باشیم و ثالثا با اعمال صالح ایمان خود را تقویت کنیم. تمامی این الزامات در سه آیه بعدی قابل برداشت هستند.
* رَبَّنَا لَاتُزِغْ قُلُوبَنَا بَعْدَ إِذْ هَدَيتَنَا وَ هَبْ لَنَا مِنْ لَدُنْكَ رَحْمَةً إِنَّكَ أَنْتَ الْوَهَّابُ (آل‌عمران/8، پروردگارا دلهايمان را بعد از آنکه ما را هدايت کردي، (از راه حق) منحرف مگردان و از جانب خود رحمتي بر ما ببخش، همانا تو بخشنده‌اي).
* وَ قُلْ رَبِّ أَعُوذُ بِكَ مِنْ هَمَزَاتِ الشَّياطِينِ (المؤمنون/97، و بگو پروردگارا از وسوسه‏هاى شياطين به تو پناه مى‏برم‏).
* رَبِّ هَبْ لِي حُكْمًا وَ أَلْحِقْنِي بِالصَّالِحِينَ (شعراء/83، پروردگارا به من حکمت ببخش و مرا به صالحان ملحق كن‏).
امید داریم حرکتمان در مسیر دین و هدایت الهی مستمر باشد تا مشمول دعای بعدی باشیم.
* رَبَّنَا آمَنَّا بِمَا أَنْزَلْتَ وَاتَّبَعْنَا الرَّسُولَ فَاكْتُبْنَا مَعَ الشَّاهِدِينَ (آل‌عمران/53، پروردگارا به آنچه نازل كرده‏اى ايمان آورديم و از رسول (ص) پيروى نموديم ما را در زمره گواهان بنويس‏).

5- نصرت الهی
1-5 تمامی امور: نصرت و یاری الهی در تمامی امور انسان‌ها بویژه مومنین که جز به خدا امیدی ندارند و تنها بر او توکل می‌کنند، امری ضروری است. بنابراین باید یاری خداوند را برای تمامی امور دنیوی و اخروی مسئلت کنیم. دو آیه بعدی دعاهایی در این زمینه هستند. گفتنی است از آنجا که آیه اول پس از آیه تهجد و نماز شب آمده است، برای اهل نماز شب قرین به استجابت است.
* وَ قُلْ رَبِّ أَدْخِلْنِي مُدْخَلَ صِدْقٍ وَ أَخْرِجْنِي مُخْرَجَ صِدْقٍ وَاجْعَلْ لِي مِنْ لَدُنْكَ سُلْطَانًا نَصِيرًا (اسراء/80، و بگو پروردگارا مرا (در هر کاری) به درستی و صداقت وارد کن و به درستی و صواب خارج ساز و از جانب خود حجتي ياري‌کننده برايم قرار ده).
* ... رَبَّنَا آتِنَا مِنْ لَدُنْكَ رَحْمَةً وَ هَيئْ لَنَا مِنْ أَمْرِنَا رَشَدًا (کهف/10، پروردگارا ما را از سوي خودت رحمتي عطا کن و در کار ما رشد و تعالی فراهم ساز).
2-5 مظلومین و رزمندگان: درخواست نصرت و یاری خداوند برای رزمندگان اسلام و مظلومین نسبت به کافرین و ظالمین از وظایف مومنین است. دعا برای پیروزی مبارزین و مردم مظلوم فلسطین، یمن، بحرین، سوریه، عراق و میانمار کمترین کاری است که باید انجام دهیم و قطعا این دعاها در کنار دیگر کمک‌های ممکنه موثر و مفید خواهند بود. بعضی از این دعاهای قرآنی عبارتند از:
* ... رَبَّنَا أَفْرِغْ عَلَينَا صَبْرًا وَ ثَبِّتْ أَقْدَامَنَا وَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ (بقرة/250، پروردگارا صبر و شکيبايي را بر ما بريز و قدمهاي ما را ثابت بدار و ما را بر جمعيت کافران پيروز بگردان).
* ... رَبَّنَا اغْفِرْلَنَا ذُنُوبَنَا وَ إِسْرَافَنَا فِي أَمْرِنَا وَ ثَبِّتْ أَقْدَامَنَا وَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ (آل‌عمران/147، پروردگارا گناهان ما را ببخش و از زیاده‌روي‌هاي ما در کارها چشم‌پوشي کن قدمهاي ما را استوار بدار و ما را بر جمعيت کافران، پيروز گردان).
* فَقَالُوا عَلَى اللَّهِ تَوَكَّلْنَا رَبَّنَا لَاتَجْعَلْنَا فِتْنَةً لِلْقَوْمِ الظَّالِمِينَ – وَ نَجِّنَا بِرَحْمَتِكَ مِنَ الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ (يونس/85 و 86، گفتند تنها بر خدا توکل داريم، پروردگارا ما را مورد فتنه و آزار قوم ظالمین قرار مده و ما را با رحمتت از قوم کافر نجات بده).
3-5 رزق و روزی: نصرت الهی در کسب معاش و تحصیل رزق و روزی برای گذران آبرومند زندگی دنیوی و پرداختن به امور خیر و اخروی، سعادتی بس عظیم است. آیه بعد انسان را متوجه رزاقیت خداوند و بی‌اعتنایی به غیر او می‌کند.
* ... اللَّهُمَّ رَبَّنَا أَنْزِلْ عَلَينَا مَائِدَةً مِنَ السَّمَاءِ تَكُونُ لَنَا عِيدًا لِأَوَّلِنَا وَ آخِرِنَا وَ آيةً مِنْكَ وَارْزُقْنَا وَ أَنْتَ خَيرُ الرَّازِقِينَ (مائدة/114، خداوندا پروردگارا از آسمان مائده‌اي بر ما بفرست تا براي اول و آخر ما عيدي باشد و نشانه‌اي از تو؛ و به ما روزي ده که تو بهترين روزي دهندگاني).


دکتر محمد خلج امیرحسینی
نظرات بینندگان
غیر قابل انتشار: ۰
انتشار یافته: ۱
رضا مستقیم
|
Iran, Islamic Republic of
|
۰۹:۳۷ - ۱۳۹۷/۱۰/۰۳
0
1
عالی است

به مطالب علمی قران هم بپردازید

التماس دعا
نام:
ایمیل:
* نظر:
آخرین اخبار